Archief Jan Barents
Periode
(1923-)
1932-1961
Omvang
11.25 m.
Raadpleging
Vrij
Biografie
Barents, Jan (1916-1961); studeerde rechten en filosofie in Leiden; promoveerde in 1940 en 1945; parlementair redacteur van het Christelijk-Historische blad De Nederlander 1938-1940; redacteur van De Unie, orgaan van de Nederlandse Unie, 1940-1941; adjunct-hoofdredacteur van de Nieuwe Nederlander 1945-1947; secretaris van de NVB, daarna lid van de PvdA, lid van partijbestuur; directeur WBS 1947-1948; hoogleraar in de wetenschap der Politiek te Amsterdam 1948-1961.
Inhoud
Het archief (1923-) 1932-1961 bestaat voor de helft uit correspondentie, die alfabetisch geordend is per tijdvak en voor de andere helft uit manuscripten, artikelen, lezingen, aantekeningen, rapporten en documentatie betreffende vele onderwerpen en zijn studietijd, zijn wetenschappelijke, politieke en bestuurlijke activiteiten, zoals PvdA, Vereniging Nederland-USSR, Persinstituut, Sticusa, Institute of Social Studies en Defensie Studiecentrum.
Ordening
Van het archiefmateriaal is een indeling
gemaakt in de Afdelingen: algemeen, stukken betreffende het privéleven, stukken
betreffende het openbaar leven, documentatie en een annex. In de afdeling
'algemeen' zijn de agenda's en de alfabetische serie correspondentie geplaatst.
Deze correspondentie bevat zowel brieven van persoonlijke als zakelijke aard.
Correspondentie bevindt zich tevens bij de manuscripten, de documentatie en een
aantal dossiers. Bij de afdeling 'stukken betreffende het privéleven' zijn
voornamelijk stukken betreffende zijn studie geplaatst. Hierin zijn tevens de
stukken betreffende zijn promoties opgenomen, die ten dele een openbaar
karakter hebben. Deze stukken zijn echter vanwege het element van studie toch
in deze afdeling geplaatst. Bij de afdeling 'stukken betreffende het openbaar
leven' is een indeling gemaakt in wetenschappelijke-, politieke- en overige
functies en activiteiten en auteurschap en redactionele activiteiten. Niet van
al zijn functies en andere activiteiten zijn dossiers gevormd; onder meer uit
de correspondentie blijkt dat
Barents
in meer functies en
lidmaatschappen actief was. In deze afdeling zijn ook de door
Barents
gehouden lezingen geplaatst.
In de rubriek
Publicaties (inv.nr. 140) bevinden zich chrono-logische en genummerde lijsten
van de gepubliceerde kranten- en tijdschriftartikelen en van de door
Barents
geschreven recensies. Publicaties in tijdschriften
bevonden zich ongeordend in dozen. Deze tijdschriftartikelen zijn ingevoegd bij
de serie krantenartikelen. Hiermee staan alle publicaties in een chronologische
volgorde. In de rubriek documentatie bevinden zich stukken over een aantal
onderwerpen, die mogelijk voor publicatiedoeleinden verzameld werden, zoals de
documentatie over Duitsland na de Tweede Wereldoorlog. Tot een publicatie
daarover is het niet gekomen.
Uit het archief zijn dubbele
cursusstencils, folders, krantenknipsels en dubbele losbladige overdrukken van
artikelen van
Barents
vernietigd.
In een annex is een
lijst opgenomen van stukken uit een aan het Letterkundig Museum geschonken
dossier inzake
G. Stuiveling
.
Bewerking
Inventaris gemaakt door Tiny de Boer in 1989
INLEIDING
Jan
Barents
werd op 8 december 1916 in Den Haag geboren. Na zijn staatsexamen gymnasium
studeerde hij rechten en filosofie in Leiden. In 1940 promoveerde hij op
"Het internationaal statuut van de Maas" tot doctor in de
rechten.Tijdens de oorlog schreef hij een vergelijkende studie van het denken
van
Karl Barth
en
Hans Kelsen
, waarop
hij in 1945 promoveerde tot doctor in de filosofie.
Van 1938 tot 1940 was
Barents
parlementair redacteur van het
Christelijk-historisch blad
De Nederlander
. In oktober
1940 werd hij redacteur van
De Unie
, het orgaan van De
Nederlandse Unie, waar hij in februari 1941 om politieke redenen wegging. Tot
1945 bekleedde hij enkele ambtelijke functies, met name bij het
Centraal Bureau voor de Statistiek
en het Departement van
Handel, Nijverheid en Scheepvaart. Hij was adjunct-hoofdredacteur van
De Nieuwe Nederlander
, vanaf de oprichting in 1945 tot aan
zijn kortstondige aanstelling tot directeur van de
Wiardi Beckman
Stichting
in 1947. Na de bevrijding brak
Barents
, samen met o.a.
G.E. van
Walsum
, via de Nederlandse Volksbeweging door naar de
Partij van de Arbeid
, waarin hij na enige tijd lid werd
van het hoofdbestuur. In 1948 vond zijn omstreden benoeming tot hoogleraar in
de politieke wetenschappen plaats. Deze functie heeft
Barents
, ondanks het verlies van zijn gezichtsvermogen
omstreeks 1956, uitgeoefend tot zijn dood op 19 mei 1961.
Barents
publiceerde in kranten en tijdschriften soms
onder pseudoniemen als Skopos, Jabar en Scrutator. Tevens recenseerde hij
boeken (zie inv.nrs. 140-152). Het archief, dat door zijn vrouw
J.M.
Barents-Krause
in twee gedeelten, respectievelijk in 1964 en in
1973, aan het
IISG
werd geschonken, omvat 11 meter en
betreft voornamelijk de periode 1932 tot en met 1961. Ruim een derde hiervan
wordt gevormd door per tijdvak alfabetisch geordende correspondentie uit de
periode 1933-1961. Hierin bevindt zich zowel zakelijke als persoonlijke
correspondentie. Een aparte serie alfabetisch geordende correspondentie over
diverse onderwerpen is in de periode 1945-1947 ontstaan bij
De Nieuwe
Nederlander
. Daarnaast is er correspondentie apart gehouden met
personen of instellingen met wie en waarmee
Barents
een
intensieve correspondentie onderhield, zoals het Institute of Social Studies en
The Economist
.
Het overige deel van het archief
bevat stukken uit zijn gymnasiumtijd, studiemateriaal betreffende zijn
universitaire opleidingen, stukken betreffende zijn wetenschappelijke-,
politieke- en overige functies en lidmaatschappen, manuscripten, artikelen,
lezingen en documentatiemateriaal.
Een door
Barents
bijeengebracht dossier over
G. Stuiveling
bevindt zich bij
het Letterkundig Museum.
INVENTARIS
ALGEMEEN
STUKKEN BETREFFENDE HET PRIVE-LEVEN
Opleiding/Studie
- 32
- Rapporten van de Openbare Lagere School en het Gymnasium. Met een krantenknipsel met namen van de geslaagden van het Gymnasium. 1923-1934. 1 omslag.
- 33
- Stukken ontvangen en opgemaakt als voorzitter van de Bond van Haagsche Gymnasiasten. 1932-1934, 1936. 1 map.
- 34
- Stukken betreffende een studiereis naar Italië ter gelegenheid van het 6e lustrum van de Bond van Haagsche Gymnasiasten. 1934. 1 map.
- 35
- Schrift met teksten van spreekbeurten over het boek van Georges Duchamel over Amerika: "Scènes de la vie future" en over literatuurgeschiedenis. Circa 1934. 1 katern.
- 38
- Stukken betreffende de deelname aan een conferentie over volkseenheid, georganiseerd door de samenwerkende studentenverenigingen. 1935. 1 omslag.
- 39
- Krantenknipsels inzake behaalde examens in candidaats rechten en wijsbegeerte en het doctoraal examen in de rechten. 1935-1936, 1938. 1 omslag.
- 43
- "Het apriori van de empirische analyse", manuscriptvan de doctoraalscriptie. Met aantekeningen. Circa 1937. 1 map.
- 44
- "Geestelijk en wereldlijk strafrecht, in het bijzonder in het oude Indië", manuscript van de scriptie. Met correspondentie en aantekeningen. 1937. 1 map.
- 45
- Aantekeningen ten behoeve van het proefschrift "Het internationaal statuut van de Maas". Met correspondentie. 1938-1939 en z.j. 1 doos.
- 46
- Aantekeningen ten behoeve van het proefschrift "Het verschraalde denken". Met delen van het manuscript, correspondentie en krantenknipsels. 1938-1942 en z.j. 1 doos.
STUKKEN BETREFFENDE HET OPENBAAR LEVEN
Wetenschappelijke functies en activiteiten
Universiteit van Amsterdam
- 64
- Manuscript van de rede "De taak der politieke wetenschap; Verruiming van inzicht", uitgesproken bij de aanvaarding van het hoogleraarschap in de politieke wetenschappen. Met verzendlijsten van invitaties en de aankondiging van de plechtigheid. 1948. 1 omslag.
- 67
- Ingekomen stukken en doorslagen van uitgaande brieven, voornamelijk over de benoeming tot hoogleraar. Alfabetisch geordend. 1948-1949. 1 map.
- 69
- Correspondentie met Nederlandse collega's en wetenschappelijke instellingen. 1949-1950. 1 omslag.
- 71
- Stukken betreffende een studiereis naar de Verenigde Staten op uitnodiging van de Rockefeller Foundation. 1950-1951. 1 omslag.
- 72
- Stukken betreffende een "Joint Seminar" over "Public Administration and Political Science". 1952-1953. 1 omslag.
- 73
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het organi- satiecomité van zomercursussen van de Stichting voor Internationale Samenwerking der Nederlandse Universi-teiten en Hogescholen. 1952-1955. 1 map.
- 75-76
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het Curatorium van het Instituut voor Perswetenschap aan de Universiteit van Amsterdam . 1953-1961. 2 mappen.
- 77
- Correspondentie over de cursussen van de Stichting Internationaal Instituut voor Sociale Studiën en de Stichting voor Internationale Samenwerking van Nederlandse Universiteiten en Hogescholen en over de deelname van studenten daaraan. Met statuten van de beide stichtingen. Alfabetisch geordend. 1955-1956. 1 map.
- 79
- Krantenknipsels van een interview met J. Barents over de studierichting politieke wetenschappen in Elseviers Weekblad . 1957. 1 omslag.
- 80
- Correspondentie over een te organiseren bijeenkomst van wetenschappers om te discussiëren over fundamentele problemen van de politieke wetenschappen. 1958. 1 omslag.
- 81
- Stukken ontvangen en opgemaakt als "general rapporteur" voor de International Political Science Association (IPSA) ten behoeve van het rapport "Political Science in Western Europe". 1959-1961. 1 map.
Auteurschap en redactionele activiteiten
Auteurschap
Aantekeningen
N.B. Gedeeltelijk in steno. Zie ook de inv.nrs. 45-46 en 50.
- 95
- Aantekeningen over Bismarck , Napoleon, Machiavelli , Richelieu en Frederik de Groote . 1944-1945. 1 omslag.
- 96
- Schrift met aantekeningen over Duitsland na de Tweede Wereldoorlog, Azië en Nederland. Z.j. 1 katern.
- 97
- Aantekeningen over "Stadsstaat, Godsrijk en Vrijheidssfeer". Met een kranteknipsel. 1947 en z.j. 1 omslag.
Manuscripten
N.B. Zie ook de inv.nrs. 43-44, 46, 49, 64 en 99
- 100-101
- Artikelen. Met correspondentie, aantekeningen en krantenknipsels. 1935-1937, 1939-1961 en z.j. 2 dozen.
- 102
- Manuscript over de theologische opvattingen van Albert Schweitzer . Met aantekeningen en krante-knipsels. 1937, 1939. 1 map.
- 103
- "De liefde en het Westen", oorspronkelijke titel: "L'Amour et l'Occident" door Denis de Rougemont , vertaald door J. Barents . Met aantekeningen. 1938. 1 map.
- 104
- "De historische plaats van het sociaal congres en de beteekenis ervan voor het Nederlandsche Protestantisme", een bijdrage voor een herdenkingsbundel ter gelegenheid van het halve eeuwfeest van het Sociaal Congres van 1891. Met correspondentie en aantekeningen. 1941. 1 map.
- 105-106
- "De worsteling van het Christendom" van Miguel de Unamuno , uit het Spaans vertaald door J. Barents . Met correspondentie, aantekeningen en krantenknipsels. 1941, 1943-1949, 1952. 2 mappen.
- 107-110
- "Sociale geschiedenis van Engeland", oorspronkelijke titel: "English Social History" door G.M. Trevelyan , vertaald door J. Barents . Met correspondentie en aantekeningen. 1942, 1946-1947. 1 doos en 3 mappen.
- 111
- "De organisatie van de Nederland Hervormde Kerk". Met correspondentie, aantekeningen en folders. 1943-1945. 1 map.
- 112-113
- " H.P.G. Quack ; Zijn leven en werk". Met correspondentie en aantekeningen. 1943-1944, 1958-1959 en z.j. 2 dozen.
- 115-118
- "Schema van een Protestantse maatschappijleer". Met aantekeningen en krantenknipsels. 1945-1947, 1950. 4 mappen.
- 119
- Artikelen over het omroepbestel. Met correspondentie, krantenknipsels en een brochure van de VARA , getiteld: "De oplossing van het radiovraagstuk". 1946-1947 en z.j. 1 map.
- 122-123
- "Tegen deze en gene". Opstellen van Miguel de Unamuno , uit het Spaans vertaald en ingeleid door J. Barents . Met aantekeningen. 1948. 2 mappen.
- 125
- "De tovenaar". Tekst van een toneelstuk van Michel Berveiller , vertaald door J. Barents . Met correspondentie. 1948. 1 map.
- 126
- Teksten van boekbesprekingen. Met correspondentie en een krantenknipsel. 1948-1950, 1954-1955. 1 map.
- 127-128
- "De politiek van het communisme". Met aantekeningen en krantenknipsels. Circa 1950. 2 mappen.
- 129
- "Het nationalisme in de Middeleeuwen". Met correspon-dentie, aantekeningen en documentatie. 1952-1953, 1955 en z.j. 1 map.
- 130-131
- "Politiek uit drukletters". Met correspondentie, aantekeningen en documentatie. 1954-1959. 2 mappen.
- 132-133
- "Democracy 1955; An Un-agonized Reappraisal". Met correspondentie en aantekeningen. 1955-1957. 2 mappen.
- 134-137
- "The Military Staffs and the Government; A Comparative Study in Three Countries". Met correspondentie en aantekeningen. 1957-1961. 4 mappen.
Publicaties
- 140
- Lijsten van artikelen, manuscripten, lezingen en dossiers over de periode 1932-1961. Met aantekeningen. Z.j. Chronologisch en genummerd. 1 map.
Redactionele activiteiten
N.B. Zie ook de inv.nrs. 187 en 194
De Nieuwe Nederlander
- 158-159
- Ingekomen stukken en doorslagen van uitgaande brieven. Alfabetisch geordend. 1945-1947. 2 dozen.
Politieke functies en activiteiten
Nederlandse Volksbeweging (NVB)
Partij van de Arbeid
- 174
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het Federatiebestuur van de Federatie Den Haag van de Partij van de Arbeid. 1946-1947. 1 map.
- 175-176
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van de Socialistische Stuwgroep "Nova Zembla" binnen de Partij van de Arbeid. 1946-1948. 2 mappen.
- 177
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van de Provin-ciale Staten van Zuid-Holland voor de Partij van de Arbeid. 1946-1948. 1 omslag.
- 178
- Stukken ontvangen en opgemaakt als bestuurslid van de Afdeling Den Haag-Benoordenhout van de Partij van de Arbeid. 1947. 1 omslag.
- 179
- Stukken ontvangen als lid van het partijbestuur van de Partij van de Arbeid. 1951, 1953-1956. 1 map.
Wiardi Beckman Stichting
- 183
- Ingekomen stukken inzake een door de Wiardi Beckman Stichting opgesteld rapport, getiteld: "De weg naar vrijheid". 1949-1950. 1 map.
Overige politieke functies en activiteiten
- 187
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het Nationaal Jongeren Verbond (NJV) en als redacteur van De Trom , maandblad van het NJV . 1939-1940. 1 map.
- 188
- Stukken ontvangen en opgemaakt als secretaris van de in 1941 door de Christelijk Historische Unie (CHU) ingestelde Commissie Bosch van Rosenthal. 1943-1946. 1 map.
- 190
- Stukken betreffende een gegeven cursus, getiteld: "De geestelijke grondslagen van het socialisme" bij het Centrum voor geestelijke en sociale scholing te Bentveld. 1947-1949. 1 map.
Overige functies en activiteiten
- 193
- Reisrapporten, opgemaakt als rapporteur bij de Afdeling Nijverheid van het Departement van Handel, Nijverheid en Scheepvaart. Doorslagen. Met correspondentie, aantekeningen en een kranteknipsel. 1942-1944. 1 omslag.
- 194
- Stukken ontvangen en opgemaakt als adjunct-hoofdredacteur van de Commissie voor Bijzonder Kerkewerk van de Nederlandsch Hervormde Gemeente te Den Haag. 1944-1947. 1 omslag.
- 195
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van de Commissie inzake de Publikatie van de Kerkdiensten. 1945-1946. 1 omslag.
- 196
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het Nooddak-Comité, gewest Den Haag. 1945-1946. 1 omslag.
- 197-199
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het Dagelijks Bestuur van de Stichting Toezicht Politieke Delinquenten. 1945-1947. 3 mappen.
- 200
- Stukken ontvangen en opgemaakt als voorzitter van de Vereniging Nederland-Rusland. 1945-1947. 1 omslag.
- 201
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van The Happy Few, een discussiegroep van Nederlanders en buitenlandse diplomaten in Den Haag. 1946. 1 omslag.
- 203-208
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van het bestuur van de Stichting Het Lichtspoor , weekblad voor de Nederlandse strijdkrachten. 1947-1952. 6 mappen.
- 209-213
- Stukken ontvangen en opgemaakt als lid van de Raad van Bijstand van STICUSA. Met stukken betreffende de oprichting. 1947-1953. 5 mappen.
Lezingen
N.B. Zie ook inv.nr. 140
- 219
- Stukken betreffende gehouden lezingen voor het Gezel-schap van Christelijke historici in Nederland. 1947, 1950-1951. 1 map.
- 220-221
- Stukken betreffende gehouden lezingen, voornamelijk voor het VARA -radioprogramma "Buitenlands weekoverzicht". 1947-1950, 1952-1955, 1959. 2 mappen.
DOCUMENTATIE
- 228-230
- Documentatie over nationalisaties in diverse Europese landen. Met correspondentie en aantekeningen. 1945-1950. 3 mappen.
- 231-232
- Documentatie over Duitsland na de Tweede Wereldoorlog. Met correspondentie en aantekeningen. 1946-1951 en z.j. 2 dozen.
- 233
- Documentatie over communistische activiteiten van diverse personen. Met correspondentie en aantekeningen. 1946-1952. 1 map.
- 236
- Krantenknipsels over het proces tegen kardinaal Mindszenty. Met aantekeningen. 1949-1950. 1 omslag.
- 237
- Recensies over het boek "Hugonis Grotii; De iure belli ac pacis", bewerkt door J. Barents en A.J.S. Douma . 1949-1950. 1 omslag.
- 238-239
- Schriften met krantenknipsels en aantekeningen over diverse onderwerpen. Met het opschrift: "Gewichtigheden". 1950-1960. 2 katernen.
- 240
- Bulletins "Economic Review of Western Germany", "Economic Review of the United States of America", "Economic Review of Japan", en "Economic Review of Argentina". Uitgaven van The Economist Intelligence Unit te Londen. 1952. 1 omslag.
LIJST VAN TE VERNIETIGEN DUBBELEN
Stencils van de cursus: "De geestelijke grondslagen van
het socialisme". 1949. (nr.98)
Stencils van gehouden lezingen voor het
Defensiestudiecentrum. 1957 en z.j. (nr.104-106)
Gestencilde artikelen uit
de map: bijeenkomst over problemen politieke wetenschappen. 1958.
(nr.142)
Gestencilde artikelen van J. Barents. 1947, 1952 en z.j.
(nr.174)
Losbladige overdrukken van artikelen uit Socialisme en Democratie.
1954. (nr.174)
Gestencilde stellingen van J. Barents tbv. PvdA-congres.
1958. (nr.187)
Gestencilde artikelen. 1961. (nrs.231-232)
Stencils en
folders van de Bond van Haagsche Gymnasiasten. 1934 (nr.47)
Folders en een
programma van de Stichting voor Internationale Samenwerking der Nederlandse
Universiteiten en Hogescholen. 1952-1953, 1955. (nr.62)
Stencil inzake
werkcolleges. 1955/1956. (145)
Krantenknipsel van een interview. 1957.
(nr.182)Losbladige overdrukken van artikelen uit De Gids en Socialisme en
Democratie. 1948-1949. (nr.170.1)
Losbladige overdrukken van artikelen in
De Gids en een gestencild artikel. 1948. (nr.170)
Losbladige overdrukken
van artikelen in De Gids. 1947. (nr.295)
Losbladige overdruk van een
artikel in Wending. 1946. (nr.169)Artikelen uit De Telex. 1945.
(nr.293)
Artikelen uit Economisch-Statistische Berichten. 1941 en 1943.
(nr.293)
Losbladige overdruk van een boekbespreking in Socialisme en
Democratie. 1953. (nr.172.1)
Krantenknipsels van artikelen in div. kranten.
1940-1941. (nr.293)
Kranteknipsels van artikelen in div. kranten. 1961.
(nr.289)
Krantenknipsels van artikelen in div. kranten. 1961.
(nr.288)
Krantenknipsels van artikelen in div. kranten. 1959-1960.
(nr.287.1)
Krantenknipsels van artikelen in div. kranten en losbladige
overdrukken. 1955-1958. (nr.287)
Krantenknipsels van artikelen in div.
kranten en losbladige overdrukken. 1953-1955. (nr.172.1)
Losbladige
overdrukken van artikelen en boekbesprekingen. 1951-1953.
(nr.172)
Losbladige overdrukken van artikelen en boekbesprekingen. 1950.
(nr.171.1)
Losbladige overdrukken van artikelen en boekbesprekingen en een
kranteknipsel van een artikel. 1949-1950. (nr.171)
Krantenknipsels van
artikelen in De Nederlander. 1939-1941. (294)
Kranteknipsels van artikelen
in De Nederlander. 1938-1939. (294)
Krantenknipsels van artikelen in div.
kranten. 1956 en 1960. (287 en 287.1)
Losbladige overdrukken van artikelen.
1942-1943, 1946-1949, 1959.