Collectie Totaalweigerarchief

Periode 1971-1997
Omvang   6.25
Raadpleging Beperkt
Toestemming vereist van totaalweigeraar voor dossier nr. 48.4
Zie informatie over raadpleging

Geschiedenis

Van 1970 tot 1996 weigerde een kleine groep van in totaal ca. 175 dienstplichtige jongens niet alleen de militaire dienst, maar ook de vervangende dienst; zij noemden zichzelf totaalweigeraars; rond deze groep ontstond een actiecultuur van anti-militaristische acties, vooral gevoerd door de actiegroep Onkruit, totaalweigerweekends, totaalweigeroverleg, totaalweigerspreekuur en de totaalweigernieuwsbrief; totaalweigeraars werden aanvankelijk veroordeeld tot 18 maanden gevangenisstraf, sinds 1983 tot 12 maanden; met de feitelijke opheffing van de dienstplicht in 1996 kwam ook een einde aan het totaalweigeren.

Inhoud

Correspondentie gericht aan Onkruit 1979-1986; stukken betreffende acties gevoerd door Onkruit, Landelijk Antimilitaristies Overleg (LAMO) 1983-1984, het totaalweigeroverleg, de totaalweigerweekends 1981-1991, Antinor, vereniging van ouders van totaalweigeraars 1980-1995; stukken betreffende en afkomstig van circa 175 totaalweigeraars, werkweigeraars en herhalingsweigeraars 1971-1997 met persoonlijke correspondentie en stukken betreffende de gevangenis, persoonlijke nieuwsbrieven; stukken betreffende plaatselijke antimilitaristische groepen en totaalweigeraars in het buitenland.

Ordening

Sinds 1980 bestaat er bij het Anti-Militaristies Buro (AMB) in Nijmegen een archief over totaalweigeraars. Hoewel begonnen in 1980 bevinden zich in het archief gegevens die terug gaan tot 1970. Het Totaalweigerarchief is een archief dat is ontstaan in de praktijk. De gegevens werden gebruikt om jongens die wilden totaalweigeren van goede informatie te voorzien. Zo is ook de naam Totaalweigerarchief ontstaan. Lang niet alle gegevens in het archief betreffen totaalweigeraars. Zo is er ook informatie over de zogenaamde keuringsweigeraars, werkweigeraars en herhalingsweigeraars. Ook braken sommige hun totaalweigering voortijdig af en deden alsnog een beroep op de Wet GMD.

In de afgelopen jaren is het archief door de Werkgroep Totaalweigerarchief gecompleteerd, geordend en beschreven. Oud- dienstweigeraars werden benaderd met de vraag om hun documenten en stukken over de dienstweigertijd aan het archief af te staan. De meeste oud-dienstweigeraars die achterhaald konden worden gaven hun medewerking.

In het archief bevinden zich zowel officiële als persoonlijke stukken van en over de dienstweigeraars. Het archief bevat gegevens van 175 dienstweigeraars. Sommigen waren verbonden met en werden gesteund door de actiegroep Onkruit. Anderen hadden een eigen steungroep die bestond uit familie en vrienden. Van deze steungroepen zijn ook gegevens aanwezig in het archief. Verder bevat het archief de stukken van de actiegroep Onkruit, Antinor (Vereniging van ouders van dienstweigeraars die gevangen zitten), dienstweigercollectieven, Vereniging Dienstweigeraars en andere antimilitaristische groepen. Daarnaast zijn gegevens aanwezig over de reactie van de overheid en het publiek op het fenomeen totaalweigeren en gegevens van de vele antimilitaristische acties en protesten die er in het kader van dienstweigeren zijn geweest.

Ordening en completering van de collectie werd uitgevoerd door de Werkgroep Totaalweigerarchief die bestond uit Herbert Bitter, Kees Brinkman en Hans Wester. Financiële bijdragen om dit project mogelijk te maken werken ontvangen van de Stichting Dialoog en het Prins Bernhard Cultuurfonds.

De collectie werd in 2003 aan het IISG geschonken. Bij het maken van de plaatsingslijst werd de ordening zoals gemaakt door de Werkgroep Totaalweigerarchief gevolgd. De nummering per doos werd aangehouden, maar een nadere onderverdeling binnen de dozen werd toegevoegd, waar dat praktisch en mogelijk was. De aanwezige periodieken werden uit het archief gelicht en overgebracht naar de bibliotheek van het IISG. Waar dit is gebeurd is dit in de plaatsingslijst aangegeven. Foto's, affiches en audio- en videocassettes zijn overgebracht naar de afdeling Beeld en Geluid van het IISG.

Omwille van privacyredenen zijn in de plaatsingslijst de namen van de individuele totaalweigeraars weggelaten. Het gaat hierbij om de inventarisnummers 19-29.6, 31-36.7, 36.9-37.4, 37.6-43.7, 43.8-48.9, 48.11-48.12, 49-50, 51.2-51.6, 55.1-55.10, 56.2-56.4. Voor belangstellenden is op de studiezaal van het IISG een nadere toegang op het archief verkrijgbaar.

Bewerking

Plaatsingslijst gemaakt door Herbert Bitter, Kees Brinkman, Hans Wester en Bernard Mantel in 2003